1967 yılında Claude Nobs tarafından kurulduğundan bu yana bir Avrupa ve dünya efsanesi haline gelen Montreux Jazz Festivali’nin bizzat kurucusu bugünlere kadar başarıyla uzanan bir çizginin sürebileceğine inanıyor muydu acaba? Bize mi öyle geliyor bilmiyoruz ama Montreux’nün esasen bir İsviçre festivali olmasına rağmen sanki hep bir Fransız damgası vardır üstünde. Mutlaka bu imajın bir nedeni vardır. Fransızların Avrupa cazında ne denli etkin olduğunu biliyoruz, cazı ne denli sevdiklerini, 20. yüzyılın başlarından itibaren Atlantik’in öte yakasındaki caz müzisyenlerini nasıl sevgiyle karşıladıklarını, kendi ülkelerinde türlü çeşitli sıkıntıya ve ayrımcılığa uğrayan yüzyılın büyük müzisyenlerinin Fransa’da nasıl rahat ettiğini, gerçek birer vatandaş olarak yaşamanın mutluluğunu tattıklarını biliyoruz. Belki böyle bir imajın etkisi vardır... Kimbilir...

Montreux Jazz Festivali internet sitesinin yöneticileri harika bir iş yapmışlar. İlk festivalden bu yana tüm afişleri toplayıp adeta bir sergi düzenlemişler. Afişlerin resimlerinin yanlarına o yılın konserlerini açıklayan bilgilere de yer vermişler. Bu çalışmayı görünce bayıldık ve mutlaka Cazkolik üzerinden sizlere de iletmek istedik.

Tabii böyle bir şeyi yapınca mutlaka sizin de aklınıza gelen ilk şey bizim de geldi; Acaba İstanbul Caz Festivali daha önce böyle bir çalışma yaptı mı? Eğer yapmadılarsa Cazkolik olarak böyle bir internet sergisi yapmak için kendilerine başvuracağız. Malumunuz İstanbul Festivali’nin yaşı da kırklara yaklaşıyor ama caz festivalimiz henüz daha genç! Aşağıdaki zenginliği görünce sayıca daha az festival afişi olsa da zenginlik bakımından bizim festivalimizin hiç de aşağı kalır yanı olmadığını görmüş oluruz.

* * *

İlki 1967 yılında düzenlenen Montreux Jazz Festivali’nin sadece 3 gün sürdüğünü biliyor musunuz? Katılan müzisyenler ise Charles Lloyd Quartet, Kaith Jarrett, Cecil McBee, Jack DeJohnette gibi isimlerden oluşan 12 grup. Bu uzun tarihin ilk adımında yer almışlar. Bugün bu isimlerin hepsi hayatta. Ardından bugüne değin bu önemli festivalin sahnelerinde kimler yer almadı ki! Tüm bu tarihi kimler paylaşmadı ki!

Festivali afişlerine baktığınızda yarım asra yaklaşan bir sürecin tüm sosyal merdivenlerini de tek tek çıkar gibi oluyorsunuz. Her bir afiş kendi döneminin parmak izini taşıyor adeta! Görsel bir kimlik gibi tasarımcıların döneme attıkları imzaların 43 yıllık bir tarihin parçalarını nasıl oluşturduğunu gözlemliyorsunuz.

Maalesef her bir afişin hangi tasarımcıya ait olduğunu tek tek belirtmemişler, sadece kimi isimlere rastlıyorsunuz, belki de kimlerin yaptığını yetkililer de zamanında kaydetmemiştir, kimbilir!

Kimi yılın afisleri Keith Haring, Andy Warhol gibi ünlü ressamlara emanet edilmiş, kimi yıl bir çizere, kimi yıl da Milton Glaser gibi ünlü bir tasarımcıya. Glaser bir değişiklik olarak aynı tasarımı iki yıl üst üste yapmış ama farklı renklerde... Doksanlı ve ikibinli yıllarda bilgisayar destekli tasarımların biraz daha ön plana çıkmaya başladıklarını farkediyorsunuz ama tasarım dilinde hep bir orijinallik var.

Gelin 43 yıllık bir tarihi ilk yılından başlayarak beraber izleyelim...
 

Montreux Jazz Festival’inin

afişlerle 43 yıllık tarihi...

Değerli okurlar afişlerin görselleri Şubat 2011 tarihindeki Cazkolik site yenilemeleri sırasında arşivde bozulmuştur, festival yönetiminden yeniden talep ettik gönderdikleri zaman derhal sisteme yüklenecektir. Bilginize.

Cazkolik.com / 12 Nisan 2010, Pazartesi